Oefenboeken
Statistiek-oefenboeken in R, JASP en SPSS, gemaakt voor studenten van verschillende instellingen — en voor eigen bijles. Stap voor stap, met dieren die zich beroerd gedragen en statistiek die langzaam helder wordt.
En ik? Gewoon een statistiekdocent en data scientist die les geeft in statistiek en wiskunde, en het allerliefst kleine onderzoekjes doet naar mens, dier en geest. Wat ik eigenlijk wil, is de waarheid onderzoeken — al weet ik nog niet hoe.
Online
Bij het boek
Statistiek leren doen, en opschrijven wat je vond
Drie oefenboeken die meelopen met De regressieve ruggengraat — dezelfde onderwerpen, dezelfde volgorde, alleen een ander gereedschap. Het boek is bewust software-vrij: dat laat je statistiek voelen en onderzoek lezen. Deze drie doen de rest. Kies het gereedschap dat je gebruikt; de keuze staat ook op een eigen pagina.
Het R-oefenboek → R
De doe-stof in R — je draait de code zelf, inclusief de schud-simulaties in een paar regels. Alle hoofdstukken (0 t/m 12), elk in vier treden (prikkel → speel → schud → snap), met échte data uit mens en natuur (pinguïns, de Titanic, de Big Five, luchtkwaliteit). Elk hoofdstuk sluit met een eindopdracht en een rapportage-oefening. Voorlopige preview — de teksten krijgen nog hun stem-pas.
Het JASP-oefenboek → JASP
Dezelfde stof in JASP — klikpaden in plaats van code, met de schud-speeltjes in de browser. Zelfde opbouw, zelfde data, zelfde eindopdrachten.
Het SPSS-oefenboek → SPSS
Dezelfde stof in SPSS — via de Analyze-menu’s, met de schud-speeltjes in de browser.
De voorloper
Een onderwerp opzoeken, wat je ook studeert
De handleiding die er vóór het boek al was. Hij hoort bij geen enkel vak, dus je kunt hem naast elke opleiding gebruiken.
Handleiding Statistiek met JASP → JASP
De beproefde handleiding — met de aapjes. Van beschrijvende statistiek en de normaalverdeling, via samenhang, naar steekproef-naar-populatie en enkelvoudige én meervoudige regressie, plus een appendix met z-, t- en F-tabellen. De voorlopige uitgave: leesbaar en compleet, terwijl de opvolger (het manuscript De regressieve ruggengraat) wordt geschreven.
Op maat voor een opleiding
Onderzoek van anderen leren lezen en beoordelen
Hoort bij dezelfde familie, maar met een andere taak: hier draai je niet zelf een analyse, je leest die van iemand anders — en beoordeelt of je hem gelooft.
GGZ-VS/JASP-werkboek → JASP
Een oefenboek op maat voor verpleegkundig specialisten in opleiding (VIOS, JASP): gericht op het lezen en beoordelen van onderzoek voor een literatuurstudie. Van meetniveau en gemiddelde tot odds ratio en mediatie, elk in een vaste zes-slag met het antwoord bovenaan, en telkens scherp: wat zegt het níét. Met een parkeerkaart voor termen die je nog niet kent en een register. Voorlopige preview.
Voor losse vakken
Werkboeken die bij één vak horen, geordend naar de instelling en de opleiding waar dat vak wordt gegeven.
Universiteit Leiden
Psychologie
Werkboek Psychometrie → R nieuw
Een tweedejaarsvak. Twee van de zeven thema’s staan online: Meten en norm-scoren (schaal-niveaus, z- en T-scores, percentielen, classificatie) en Betrouwbaarheid (Cronbachs alfa, split-half, item-deletie). Thema 3 tot en met 7 — validiteit, PCA, CFA, IRT en testbias — worden nog gebouwd, week voor week. Werkende R-code mét uitvoer, naast de officiële R-practica van de cursus.
Werkboek MVDA — Multivariate Data-analyse → R
Voorlopige versie — er komen nog thema’s bij. Een opfris plus zeven thema’s: meervoudige regressie, (co)variantieanalyse, logistische regressie, MANOVA, repeated measures en mediatie — werkende R-code mét output, naast het officiële Exercise Book.
Pedagogiek
Handrekenen — bij OZP 1 → SPSS
Onderzoekspracticum 1, een eerstejaarsvak. Handrekenen en theorie voorop, met SPSS ter controle. Dertien hoofdstukken: van fundament en gemiddelde/spreiding, via correlatie en regressie, naar steekproevenverdeling, toetsen, power en chi-kwadraat — en tot slot meten en methodenleer.
Bijgewerkt 10 september 2026 — nieuw hoofdstuk Meten & methodenleer: conceptueel tegenover operationeel, betrouwbaar tegenover valide, soorten validiteit, onderzoeksopzet, de derde variabele, steekproeftrekking en ethiek — met 26 opgaven. Dat is ongeveer een derde van de meerkeuzevragen en stond er nog niet in.
Werkboek OZP 2 in opbouw
Onderzoekspracticum 2, het vervolg op OZP 1. Er is nog niets te lezen; hij krijgt hier een link zodra het eerste thema staat.
Erasmus Universiteit Rotterdam
Psychologie
Werkboek STAT 3 in opbouw
Een werkboek met SPSS voorop. Er is nog niets te lezen; hij krijgt hier een link zodra het eerste thema staat.
Hoe te gebruiken
Een werkboek open je gewoon in je browser — klik op de link hierboven; binnen het werkboek navigeer je links tussen de hoofdstukken. Later komt per werkboek ook een download (bron + gerenderde versie) zodat je ’m offline kunt gebruiken en de R-code zelf kunt draaien.
Vragen, opmerkingen of een suggestie voor verbetering bij een werkboek? Mail gerust naar vragen@countcamp.org.